Một việc nhỏ,
cho hôm nay.

MỘT VIỆC NHỎ ĐỂ THỬ — BÀI THỰC HÀNH TỪ SÁCH

Tuần này, em làm một việc đục một lỗ trên thành giếng của mình.

Nếu em có điều kiện đi đâu đó — đi. Nhưng đi với một luật: bỏ điện thoại trong túi, đừng check-in, đừng lo chụp hình khoe. Tới nơi thì nhìn. Nhìn người ta sống, nghe người ta nói, để cái chỗ lạ đó nó ngấm vô em, làm em nhỏ lại đúng cách.

Nếu em không có tiền đi — và phần lớn tụi mình không có — thì làm cái này, không tốn đồng nào: tìm một người mà đời họ khác hẳn đời em, và ngồi nói chuyện thiệt lâu với họ. Một người già trong xóm. Một người làm cái nghề em chưa từng để ý. Một người tin cái em không tin. Đặt cho họ một câu hỏi mở — "hồi đó đời chú sao", "sao cô lại chọn cái nghề này" — rồi nghe. Nghe cho hết. Không cãi, không phán, không chực chờ tới lượt mình nói. Chỉ nghe và để cái đời khác đó lọt vô đầu em.

Rồi quan sát một điều, vì đây là chỗ đo được mình có thật sự ló ra khỏi giếng chưa: trong lúc nghe, có cái gì em vốn "chắc nịch" mà tự nhiên nứt một đường không? Có cái "ờ, hóa ra cũng có cách nghĩ vầy" nào trồi lên không? Nếu có — dù chỉ một vết nứt nhỏ — đó là ánh sáng bầu trời thật đang lọt vô giếng. Cái cảm giác đó, để ý cho kỹ: nó không phải cảm giác bị đè bẹp. Nó là cảm giác một cái cửa sổ vừa mở ra trong một căn phòng ngột ngạt.